Peeters biedt Dedonder Europees geld voor Belgische defensie aan

1/09/2021, 19:30
Soldaten op oefening

Samen met minister van Defensie Ludivine Dedonder (PS) en Vincent Van Peteghem (CD&V) wil ik graag bekijken hoe de Europese Investeringsbank (EIB) een rol kan spelen in de financiering van de Belgische veiligheids- en defensieuitgaven. Dat aanbod geldt ook voor de Vlaamse, Brusselse en Waalse regeringen’, stuurt Kris Peeters een open invitation naar ons land.

Met de evacuatie in Kaboel in het achterhoofd is nogmaals gebleken hoe cruciaal een gemeenschappelijk Europees defensiebeleid is. ‘Er was geen Europees gecoördineerde aanpak. Dat maakte ook dat we bij de gratie van de Verenigde Staten onze operatie moesten uitvoeren. Een oud zeer’, zegt Peeters.

De VS eisen al jaren dat de EU en de Europese lidstaten meer uitgeven aan defensie en dat ze een meer gemeenschappelijke aanpak voorstaan. Dat maakte de gewezen Amerikaanse president Donald Trump duidelijk, maar ook Joe Biden verwacht meer van zijn NAVO-partners.

‘Als we de cijfers erbij halen zien we dat er nog veel werk is’, zegt Peeters. In 2019 hebben de EU-lidstaten 168,5 miljard euro uitgegeven aan defensie, goed voor 2.6 procent van de overheidsuitgaven.  Dat komt overeen met 1.2 procent van het bruto binnenlands product in Europa. Dat percentage is sinds 2014 vrijwel stabiel.

Volgens Peeters kan Europa echt wel beter. En hij gelooft dat Europees commissievoorzitster Ursula von der Leyen de bakens wil verzetten. Onder haar impuls wijdde de Europese Commissie voor de eerste keer een specifiek directoraat-generaal aan defensie: het zogenaamde DG DEFIS (directorate-general for the defence industry and space). En in de update van haar Industriële Strategie focust de Europese Commissie op strategische sectoren, zoals veiligheid, defensie en ruimte.

Onderzoeksschepen

‘De Europese Investeringsbank wil een sleutelrol spelen’, zegt Peeters, die begin dit jaar vicevoorzitter bij de Europese Investeringsbank werd. Hij is behalve voor mobiliteit bevoegd voor veiligheid en defensie in de EIB. Peeters wijst erop dat de EIB geld vrijmaakt voor investeringen in defensie als het gaat om ‘dual use’-toepassingen. Het gaat dan over projecten die zowel een militaire als een civiele toepassing hebben.

‘De EIB financierde een jaar geleden enkele Italiaanse marineschepen die uitsluitend voor maritiem onderzoek dienen. Die schepen brengen mee in kaart wat de impact van de klimaatverandering op het zeeleven is. Er staan geen kanonnen op die schepen’, zegt Peeters.

De EIB staat open voor de financiering van een breed gamma aan dual use-projecten: van onderzoek en ontwikkeling van innovatieve vliegtuigonderdelen, micro-elektronica, ruimtetechnologie, infrastructuur met betrekking tot telecommunicatie, transportnetwerken, over biologische veiligheid (onder andere vaccinontwikkeling), energie-efficiënte woningen voor militair personeel tot cyberveiligheid.

‘Maandag was ik in Amsterdam voor de ondertekening van een lening van 15 miljoen met EclecticIQ, een topspeler op het vlak van cybersecurity. Onze financiering zal bijdragen aan de ontwikkeling van een next generation security platform. Europa heeft nood aan dat soort projecten’, zegt Peeters.

Spoorinfrastructuur

Peeters zette ook mee zijn schouders onder een dossier rond militaire mobiliteit, een project dat getrokken wordt door België en Nederland. ‘Het is ontstellend te moeten vaststellen dat – in het geval van een militair conflict aan de oostelijke grenzen van de EU – eventuele militaire versterkingen van geallieerden die ontschepen in de haven van Antwerpen niet op de bestemming geraken. Tanks die op treinen worden geladen en naar het oosten vertrekken zullen onderweg vast komen te zitten of ontsporen, omdat de infrastructuur van de Europese lidstaten niet op elkaar is afgestemd’, onderlijnt Peeters het belang van dit mogelijk investeringsproject.

In de periode 2018-2020 pompte de EIB 3,54 miljard euro in defensie- en veiligheidsprojecten, maar volgens Peeters zitten er nog te veel nationale remmen op. ‘Veiligheid en defensie zijn typisch aangelegenheden van nationaal strategisch belang. Ministeries van Defensie en Financiën hebben nog niet de reflex ontwikkeld voor grote defensie-uitgaven naar projectfinanciering te kijken. Het liefst financiert men dat vanuit de begroting, met alle bekende beperkingen’, zegt hij.

De Europese Investeringsbank bekijkt hoe de defensie- en veiligheidscapaciteit van Europa financieel meer kan worden ondersteund en de Europese strategische weerbaarheid versterkt. ‘En dat geldt ook voor België’, zegt Peeters. ‘Wij zijn bereid samen met de ministers Dedonder en Van Peteghem te bekijken hoe de EIB een rol kan spelen in de financiering van de Belgische veiligheids- en defensieuitgaven mits zij passen in de dual use-aanpak van de Bank. Dat aanbod geldt ook voor de Vlaamse, Brusselse en Waalse regeringen.’

Source: De Tijd